Zanim zaczniesz
W domu jest więcej niewiadomych niż w mieszkaniu. Ustal te kwestie, zanim otworzysz konfigurator.
Typowe obwody w domu
Pomieszczenia grupuje się według oświetlenia i gniazd; ogrzewanie, gotowanie i pranie dostają osobne linie. Odbiorniki trójfazowe zajmują wszystkie trzy fazy naraz.
| Obwód | Wyłącznik | Przewód mm² | Ochrona | Uwagi |
|---|---|---|---|---|
| Oświetlenie · salon i sypialnie | B10 | 3 × 1,5 | RCBO 30 mA | Pomieszczenia suche mają wspólny obwód, do ok. dziesięciu punktów. |
| Oświetlenie · kuchnia, łazienka, zewnątrz | B10 | 3 × 1,5 | RCBO 30 mA | Lampy w pomieszczeniach mokrych i na zewnątrz w osobnej strefie. |
| Gniazda w salonie | B16 | 3 × 2,5 | RCBO 30 mA | Ok. 5–6 punktów na obwód 16 A. |
| Gniazda nad blatem kuchennym | B16 | 3 × 2,5 | RCBO 30 mA | Drobne AGD kuchenne, osobno od linii płyty. |
| Gniazda w sypialni | B16 | 3 × 2,5 | RCBO 30 mA | Jeden obwód na sypialnię; każdy na innej fazie. |
| Gniazda w łazience | B16 | 3 × 2,5 | RCBO 30 mA | Poza strefami 0–2, z klapkami bryzgoszczelnymi. |
| Gniazda zewnętrzne | B16 | 3 × 2,5 | RCBO 30 mA | Co najmniej IP44; kabel w ziemi w rurze osłonowej. |
| Płyta 7 kW · trójfazowa | B16 | 5 × 2,5 | Własny RCBO 30 mA | Rozłożona na L1–L3 zamiast obciążać jedną fazę. |
| Pompa ciepła · trójfazowa | C16 | 5 × 2,5 | Własny RCBO 30 mA | Charakterystyka C na rozruch sprężarki; typ RCD wg instrukcji. |
| Zmywarka | B16 | 3 × 2,5 | Własny RCBO 30 mA | Długie cykle grzania w pobliżu wody. |
| Pralka | B16 | 3 × 2,5 | Własny RCBO 30 mA | Własna linia, nigdy wspólna z czajnikiem. |
Oświetlenie · salon i sypialnie
- Wyłącznik
B10- Przewód · mm²
- 3 × 1,5
- Ochrona
- RCBO 30 mA
Pomieszczenia suche mają wspólny obwód, do ok. dziesięciu punktów.
Oświetlenie · kuchnia, łazienka, zewnątrz
- Wyłącznik
B10- Przewód · mm²
- 3 × 1,5
- Ochrona
- RCBO 30 mA
Lampy w pomieszczeniach mokrych i na zewnątrz w osobnej strefie.
Gniazda w salonie
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 3 × 2,5
- Ochrona
- RCBO 30 mA
Ok. 5–6 punktów na obwód 16 A.
Gniazda nad blatem kuchennym
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 3 × 2,5
- Ochrona
- RCBO 30 mA
Drobne AGD kuchenne, osobno od linii płyty.
Gniazda w sypialni
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 3 × 2,5
- Ochrona
- RCBO 30 mA
Jeden obwód na sypialnię; każdy na innej fazie.
Gniazda w łazience
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 3 × 2,5
- Ochrona
- RCBO 30 mA
Poza strefami 0–2, z klapkami bryzgoszczelnymi.
Gniazda zewnętrzne
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 3 × 2,5
- Ochrona
- RCBO 30 mA
Co najmniej IP44; kabel w ziemi w rurze osłonowej.
Płyta 7 kW · trójfazowa
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 5 × 2,5
- Ochrona
- Własny RCBO 30 mA
Rozłożona na L1–L3 zamiast obciążać jedną fazę.
Pompa ciepła · trójfazowa
- Wyłącznik
C16- Przewód · mm²
- 5 × 2,5
- Ochrona
- Własny RCBO 30 mA
Charakterystyka C na rozruch sprężarki; typ RCD wg instrukcji.
Zmywarka
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 3 × 2,5
- Ochrona
- Własny RCBO 30 mA
Długie cykle grzania w pobliżu wody.
Pralka
- Wyłącznik
B16- Przewód · mm²
- 3 × 2,5
- Ochrona
- Własny RCBO 30 mA
Własna linia, nigdy wspólna z czajnikiem.
Wartości z przykładu poniżej, a nie obliczenie doboru przewodów. Długie linie do ogrodu lub budynku gospodarczego wymagają sprawdzenia spadku napięcia i często większego przekroju. Niektóre inwerterowe pompy ciepła wymagają RCD typu F lub B: pierwszeństwo ma instrukcja producenta. Tabela pomija obwód gniazd w drugiej sypialni.
Plan w praktyce
Dom jednorodzinny ogrzewany pompą ciepła. Konfigurator rozkłada obwody jednofazowe tak, aby każda faza była obciążona mniej więcej tak samo.
Dom, przyłącze trójfazowe 32 A
Salon, kuchnia z płytą trójfazową, dwie sypialnie, łazienka, pompa ciepła i obwody zewnętrzne.
- 1×Obudowa 4×18 (72 mod.), tworzywo, montaż podtynkowy, IP30
- 1×Wyłącznik główny, C32, 4 mod.
- 1×Ogranicznik przepięć (SPD), typ 2, układ 3+1 (CT2), 4 mod.
- 3×Przekaźnik napięciowy, 2 mod.
- 1×Blok rozdzielczy 4P 125 A, 19 zacisków na biegun, 4 mod.
- 2×Wyłącznik różnicowoprądowy z członem nadprądowym (RCBO), B10, 30 mA typ A, 2 mod.
Wygenerowane przez konfigurator na podstawie powyższych danych, z 20% rezerwy miejsca. Twój dom będzie inny: podłączenie, pomiary odbiorcze i odbiór należą do elektryka z uprawnieniami SEP.
Planowanie krok po kroku
Siedem kroków od przyłącza do projektu roboczego, z którym pójdziesz do elektryka.
- 1
Zapisz parametry przyłącza
Liczba faz, wartość zabezpieczenia przedlicznikowego, układ sieci i to, czy przyłącze jest kablowe, czy napowietrzne. Te cztery fakty decydują o aparaturze na wejściu rozdzielnicy.
- 2
Spisz pomieszczenia i strefy zewnętrzne
Punkty świetlne i gniazda pomieszczenie po pomieszczeniu, potem taras, ogród, podjazd i budynki gospodarcze. Zanotuj odległość do wszystkiego, co jest daleko od rozdzielnicy.
- 3
Dodaj duże odbiorniki
Pompa ciepła lub ogrzewanie elektryczne, płyta, piekarnik, podgrzewacz wody, pralka, zmywarka i przyszła ładowarka EV. Każdy dostaje osobny obwód dobrany do mocy znamionowej.
- 4
Oszacuj zapotrzebowanie na moc
Nie wszystko działa naraz, ale ogrzewanie i ładowanie auta pracują godzinami z pełną mocą. Porównaj szacunek z zabezpieczeniem przedlicznikowym, zanim wystąpisz o większą moc przyłączeniową.
- 5
Zrównoważ fazy
Odbiorniki trójfazowe podłącz do wszystkich faz, a obwody jednofazowe rozłóż tak, by żadna faza nie była obciążona dużo bardziej niż pozostałe.
- 6
Dobierz zabezpieczenia
Wyłączniki dobrane do przewodów, ochrona RCD 30 mA dla gniazd, oświetlenia, łazienek i obwodów zewnętrznych oraz ogranicznik przepięć na początku instalacji.
- 7
Wyeksportuj i przekaż
Wyeksportuj schemat połączeń, listę zakupów i kroki montażu. Elektryk z uprawnieniami podłącza rozdzielnicę, mierzy uziemienie i czasy zadziałania RCD, sporządza protokół pomiarów i dopuszcza instalację do użytku.
Szczegóły, które warto dopilnować
Wymagania
PN-HD 60364 / przepisy lokalne
- Ochrona RCD 30 mA dla gniazd, oświetlenia w mieszkaniach i urządzeń na zewnątrz (PN-HD 60364-4-41).
- Obwody łazienki za RCD 30 mA, z zachowaniem stref 0–2 (PN-HD 60364-7-701).
- Ocena potrzeby ochrony przed przepięciami (PN-HD 60364-4-44 §443); SPD typ 1+2 przy linii napowietrznej lub instalacji odgromowej.
- Instalacja w układzie TT wymaga własnego uziomu, zmierzonego przed uruchomieniem.
- Podłączenie, pomiary i odbiór wykonuje elektryk z uprawnieniami.
Częste błędy
Drobne przeoczenia, których łatwo uniknąć
- −Wszystkie duże odbiorniki jednofazowe na tej samej fazie.
- −Gniazdo w ogrodzie zasilane z obwodu wewnętrznego bez własnej ochrony 30 mA.
- −Cienki przewód na długiej trasie do budynku gospodarczego, dobrany bez sprawdzenia spadku napięcia.
- −Pompa ciepła na wyłączniku B, który wybija przy każdym rozruchu sprężarki.
- −Brak wolnych modułów na ładowarkę EV lub falownik fotowoltaiki, które pojawią się później.
Najczęstsze pytania
Czy dom jednorodzinny musi mieć prąd trójfazowy?
Nie zawsze, ale bardzo pomaga przy ogrzewaniu elektrycznym, dużej płycie lub ładowarce EV. Trzy fazy pozwalają rozłożyć te obciążenia zamiast przeciążać jedną linię. Przykład na tej stronie ma przyłącze 3 × 32 A dla pompy ciepła, płyty trójfazowej i reszty domu.
Czy w domu potrzebny jest ogranicznik przepięć (SPD)?
W większości nowych instalacji tak. PN-HD 60364-4-44 wymaga ochrony przed przepięciami, chyba że analiza ryzyka wykaże, że nie jest potrzebna, a przyłącze napowietrzne czyni ją niezbędną. Konfigurator dodaje SPD typu 2 przy przyłączu kablowym i typu 1+2 przy linii napowietrznej lub budynku z instalacją odgromową.
Jak podłączyć pompę ciepła do rozdzielnicy?
Na osobnym obwodzie, przy większych jednostkach zwykle trójfazowym, z wyłącznikiem o charakterystyce C na rozruch sprężarki i ochroną 30 mA. Przekrój przewodu, wartość wyłącznika i typ RCD weź z instrukcji montażu: niektóre jednostki inwerterowe wymagają typu F lub B. Grzałka rezerwowa może potrzebować osobnego obwodu.
Jak podłączyć gniazdo i oświetlenie w ogrodzie?
Na osobnych obwodach z ochroną 30 mA i osprzętem o stopniu ochrony co najmniej IP44. Kabel w ziemi układa się w rurze osłonowej na bezpiecznej głębokości, z taśmą ostrzegawczą nad nim. Lampy i gniazda zewnętrzne nie powinny dzielić obwodu z pomieszczeniami, żeby wilgoć w jednej oprawie nie wyłączała domu.
Ile obwodów w domu jednorodzinnym?
Dom z trzema sypialniami ma zwykle od 12 do 20 obwodów. Przykład ma dwanaście: dwa obwody oświetlenia, sześć obwodów gniazd i cztery osobne linie. Dodaj po jednym na każde przyszłe urządzenie, o którym już wiesz.
Jak duża rozdzielnica do domu?
Policz moduły wszystkich aparatów i zostaw ok. 20–30% wolnego miejsca. Przykład zajmuje 46 z 72 modułów; trójfazowa aparatura na wejściu i RCBO zajmują więcej miejsca niż w rozdzielnicy mieszkaniowej. Aparaty trójfazowe muszą być na jednej szynie DIN.